กว่า 14 ปี ที่ กฟผ. ถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านการทำเหมืองแร่ ให้กับนิสิตนักศึกษาผ่านกิจกรรม “ค่ายวิชาการเหมืองแร่ (Mining Camp)” ค่ายที่จะทำให้น้องๆ ได้สัมผัสกับประสบการณ์การทำเหมืองจริง ก่อนก้าวสู่เส้นทางของ “คนทำเหมือง” เต็มตัว

         ค่ายวิชาการเหมืองแร่ เกิดขึ้นเมื่อปี 2549 คณะอาจารย์และนักศึกษาภาควิชาวิศวกรรมเหมืองแร่และวัสดุ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และ ภาควิชาวิศวกรรมเหมืองแร่ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้เดินทางมาศึกษาดูงานที่เหมืองแม่เมาะ จังหวัดลำปาง พร้อมทั้งได้รับการถ่ายทอดความรู้ในลักษณะการฝึกอบรมจากพี่ๆ กฟผ. เหมืองแม่เมาะ จากความรู้ที่ได้ ณ เวลานั้น ได้กลายมาเป็นความร่วมมือระหว่าง กฟผ. และ 2 มหาวิทยาลัย โดยมีความเห็นร่วมกันว่า ควรจัดกิจกรรมในรูปแบบค่ายวิชาการเหมืองแร่ จากนั้น ในปีต่อมา ได้มีคณะอาจารย์และนิสิตจากภาควิชาเหมืองแร่และปิโตรเลียม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้าร่วม โดยกำหนดให้กิจกรรมจัดขึ้นในช่วงปิดภาคเรียนที่ 1 ในเดือนมกราคม และให้นักศึกษาเข้าร่วมสถาบันละ 5 คน โดย กฟผ. ได้พัฒนาหลักสูตรการฝึกอบรมอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้นักศึกษาได้รับความรู้ ประสบการณ์ จากการทำงานจริงในเหมือง ซึ่งหาไม่ได้จากการศึกษาในตำรา นักศึกษาได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างเพื่อนต่างสถาบัน รวมทั้งยังเป็นการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างมหาวิทยาลัยที่มีภาควิชาด้านเหมืองแร่ ให้แน่นแฟ้น ก่อให้เกิดความร่วมมือระหว่างกันในด้านต่างๆ เพิ่มขึ้นในอนาคต

         จากจุดเริ่มต้นเล็กๆ ได้พัฒนาไปสู่การลงนามความร่วมมือ MOU ระหว่าง กฟผ. และ 3 มหาวิทยาลัย และได้ขยายวงกว้างยิ่งขึ้นเมื่อมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ภาคพายัพ เชียงใหม่ ได้ขอให้นักศึกษาสาขาวิชาเหมืองแร่ เข้าร่วมในกิจกรรมค่ายวิชาการเหมืองแร่ด้วย ซึ่งการลงนาม MOU ฉบับใหม่ เรื่อง ความร่วมมือทางวิชาการด้านการทำเหมืองแร่ จึงเกิดขึ้น เมื่อวันที่ 22 มิถุนายน 2561 เพื่อพัฒนาการศึกษาและวิจัยทางด้านงานเหมืองแร่ให้แก่บุคลากรด้านเหมืองแร่ และเสริมสร้างศักยภาพให้ กฟผ. เหมืองแม่เมาะ เป็นแหล่งเรียนรู้และฝึกอบรมด้านเหมืองแร่ของประเทศไทยต่อไป

         และในปี 2563 นี้ ค่ายวิชาการเหมืองแร่ จัดขึ้นอย่างต่อเนื่องเป็นปีที่ 14 ระหว่างวันที่ 13 – 17 มกราคม 2563 ที่ผ่านมา โดยมีนิสิตนักศึกษาจาก 4 มหาวิทยาลัย เข้าร่วมจำนวน 24 คน ซึ่งกิจกรรมในค่ายแบ่งออกเป็นกิจกรรมภาคทฤษฏีและภาคปฏิบัติ โดยกิจกรรมภาคทฤษฎีมีการรับฟังบรรยายสรุปการทำเหมืองและโรงไฟฟ้างานด้านความปลอดภัยและอาชีวอนามัย ส่วนภาคปฏิบัติมีการ Workshop ในหัวข้อ งานปฏิบัติการขุดขน ระบบการลำเลียงถ่านและการจัดการถ่านในลานกอง งานระเบิดและเหมืองหินปูน การวางแผนการทำเหมือง งานธรณีวิทยา และงานวิศวกรรมธรณี นอกจากนี้ยังได้เยี่ยมชมโรงไฟฟ้าพลังความร้อนแม่เมาะเครื่องที่ 1 (MM-T1) พิพิธภัณฑ์ศูนย์ถ่านหินลิกไนต์ศึกษา และศึกษาดูงาน CSR ทำกิจกรรมร่วมกับชุมชน ณ บ้านเมาะหลวง อ.แม่เมาะ จ.ลำปาง

         ตลอดระยะเวลา 5 วัน น้องๆ นิสิตนักศึกษา ได้รับความรู้ด้านเหมืองแร่กลับไปอย่างเต็มเปี่ยมจากการลงมือปฏิบัติจริง และประทับใจในการดูแลของพี่ๆ เหมืองแม่เมาะที่อาสามาเป็นพี่เลี้ยง ซึ่งพี่ๆ บางคน ได้เคยเข้าค่ายวิชาการเหมืองแร่นี้สมัยเป็นนักศึกษาอีกด้วย มีน้องๆ นักศึกษาที่ได้เข้าร่วมกิจกรรมค่ายอบรมนี้ ได้เล่าความรู้สึกว่า

นางสาวพิธุกานต์ ดิลกวัฒน์เจริญ ชั้นปีที่ 4 คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

          “รู้สึกดีใจที่ได้เข้าร่วม Mining Camp ค่ายนี้ทำให้เจอเพื่อนต่างสถาบันมากมาย และได้คำแนะนำจากพี่ๆ ที่ทำงานในเหมืองจริง ส่วนตัวเคยมาเหมืองแม่เมาะสมัยเด็กๆ แต่ไม่ได้ลงบ่อเหมือง พอได้เข้าค่ายนี้เหมือนเป็นการต่อยอดความฝันในวัยเด็ก ได้มาเรียนรู้จากสถานที่จริง ที่นี่เป็นองค์กรที่ใหญ่และมั่นคง ถ้าได้ทำงานที่นี่จะดีใจมากค่ะ”

นายอดุลย์วิทย์ สิงห์ทะ ชั้นปีที่ 4 คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา เชียงใหม่

         “ตอนนี้กำลังศึกษาอยู่ปีที่ 4 ได้มีโอกาสมาค่ายวิชาการเหมืองแร่เกือบทุกปี สำหรับปีนี้ประทับใจ การดูแลของพี่ๆ ผู้ปฏิบัติงานที่มาเป็นพี่เลี้ยง ซึ่งดูแลพวกเราอย่างดีตั้งแต่วันแรกจนถึงวันสุดท้ายของกิจกรรม อย่างไม่แบ่งแยกสถาบัน และเป็นกันเองกับน้องๆ ทุกคน โดยพวกเราได้ไปศึกษาดูงานในสถานที่จริง สัมผัสงานจริง ซึ่งเป็นประสบการณ์ที่หาไม่ได้จากในห้องเรียน”

          นอกจากน้องๆ นักศึกษาแล้ว ยังมีผู้ปฏิบัติงานเหมืองแม่เมาะที่เคยผ่านประสบการณ์การอบรม ค่ายวิชาการเหมืองแร่ ได้เล่าความรู้สึกว่า

นายอนุชิต ลานแก้ว วิศวกรระดับ 6 แผนกวางแผนการทำเหมือง (หผม-ช.) กองวางแผนปฏิบัติการ (กวป-ช.) ฝ่ายวางแผนและบริหารเหมืองแม่เมาะ (อบม.)

          “ทำงานที่เหมืองแม่เมาะมาได้ 5 ปีแล้ว โดยมีแรงบันดาลจากใจที่เคยเข้าค่าย Mining Camp ครั้งที่ 7 ในปี 2555 ตอนนั้นประทับใจมาก ได้เรียนเกี่ยวกับการทำเหมือง ได้เห็นการทำเหมืองจริงๆ พี่ๆ กฟผ. และอาจารย์ดูแลดีมาก พอได้เข้ามาทำงานแล้ววันนี้เลยผันตัวมาเป็นพี่เลี้ยงให้กับน้องๆ นิสิตนักศึกษา รู้สึกดีที่มีน้องๆ หลายคนให้ความสนใจค่ายนี้ ทุกวันนี้มีเทคโนโลยีใหม่ๆ มาช่วยในการทำงานเยอะมาก ทำให้การทำงานง่ายและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น”

         ประสบการณ์การทำเหมืองที่สั่งสมมากว่า 50 ปี ของ กฟผ. คือองค์ความรู้ที่สะสมและถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่น Mining Camp คือเวทีที่ กฟผ. ได้ส่งผ่านองค์ความรู้ที่มีคุณค่าสู่สังคม เพื่อร่วมสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ เพื่อให้อุตสาหกรรมเหมืองแร่ของประเทศก้าวหน้า เป็นรากฐานสำคัญในการพัฒนาประเทศต่อไป