ข่าว

21
May

จากแสงแรกแห่งสยาม…สู่ความเรืองรองทั้งประเทศ 51 ปี กฟผ. กับความภูมิใจบนหน้าประวัติศาสตร์ไฟฟ้าของไทย

💡จากแสงแรกแห่งสยาม…สู่ความเรืองรองทั้งประเทศ
51 ปี กฟผ. กับความภูมิใจบนหน้าประวัติศาสตร์ไฟฟ้าของไทย
.
.
ประเทศไทย สว่างไสวไปทั่วด้วยไฟฟ้า มาเป็นระยะเวลากว่าศตวรรษ ลบภาพความทรงจำจากในยุคก่อนที่ต้องอ่านหนังสือจากแสงเทียน จุดตะเกียงทานอาหารมื้อค่ำ หรือแม้แต่อาบน้ำ ทุกวันนี้ ‘ไฟฟ้า’ 💡สร้างความสะดวกสบายในการใช้ชีวิตประจำวันของทุกคนจนเป็นส่วนหนึ่งของการดำรงชีวิต ไฟฟ้าจึงเป็นเรื่องใกล้ตัวซึ่งเยาวชนยุคปัจจุบัน อาจเคยชินกับการเสียบปลั๊ก หรือกดเปิดสวิตช์ไฟ แล้วมีไฟฟ้าใช้อยู่เสมอ จึงอยากชวนทุกคนมาเรียนรู้ว่า ‘ไฟฟ้าในประเทศไทย’ มีที่มาอย่างไร ?
.
‘ไฟฟ้า’ ในประเทศไทย เริ่มต้นเมื่อปี 2427 สมัยรัชกาลที่ 5 ในวันเฉลิมพระชนมพรรษาของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้มีการจ่ายกระแสไฟฟ้าที่พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท โดยมีบุคคลสำคัญที่นำไฟฟ้าเข้ามาคือ จอมพลเจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรี (เจิม แสง-ชูโต) ซึ่งในขณะนั้นมีบรรดาศักดิ์เป็น เจ้าหมื่นไวยวรนารถ ซื้อเครื่องไดนาโมจำนวน 2 เครื่องด้วยทรัพย์ส่วนตน สั่งมาจากประเทศอังกฤษ พร้อมอุปกรณ์ไฟฟ้าต่าง ๆ อาทิ สายไฟ หลอดไฟฟ้า
.
ในปี 2437 มีรถรางไฟฟ้า 🚋 เกิดขึ้นในกรุงเทพฯ จากเดิมที่ต้องใช้ม้าลาก 🐎
.
ปี 2440 เริ่มมีการก่อตั้งบริษัทผลิตและจ่ายไฟฟ้าขึ้นในประเทศไทย โดยในปีถัดมา บริษัท ไฟฟ้าสยาม จำกัด ได้รับดำเนินกิจการต่อ มีชาวเดนมาร์กเป็นผู้ดำเนินการ ตั้งโรงไฟฟ้าและสำนักงานที่วัดราชบุรณราชวรวิหาร (วัดเลียบ) จึงเรียกขานกันว่า ‘โรงไฟฟ้าวัดเลียบ’ หลังจากนั้นตลอดระยะเวลากว่าสิบปี บริษัทฯ มีความเจริญก้าวหน้าอย่างมาก
.
เข้าสู่รัชกาลที่ 6 ในปี 2455 รัฐบาลไทยได้ก่อตั้งการประปาและโรงไฟฟ้าที่สามเสน โดยโรงไฟฟ้าสามเสนก่อสร้างแล้วเสร็จและจ่ายกระแสไฟฟ้าได้ในปี 2457 เป็นรัฐพาณิชย์ ขึ้นกับกระทรวงมหาดไทย ในชื่อ ‘กองไฟฟ้าหลวงสามเสน’
.
แปลว่า ในยุคนี้มีทั้งบริษัทต่างชาติ และหน่วยงานภาครัฐ ผลิตไฟฟ้าให้แก่ชาวเมืองกรุงเทพฯ โดยแบ่งพื้นที่กัน
หลังจากนั้น ไฟฟ้า เริ่มกระจายไปสู่ภูมิภาคต่าง ๆ ของประเทศ
.
เข้าสู่ยุคสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 ตรงกับรัชสมัยของรัชกาลที่ 8 โรงไฟฟ้าวัดเลียบ และโรงไฟฟ้าสามเสน ถูกเครื่องบินฝ่ายสัมพันธมิตรโจมตี !💣💥 จนเสียหายหนัก ทำให้ประชาชนต้องกลับเข้าสู่ยุคอดีตอีกครั้ง ไม่มีน้ำประปาและไฟฟ้าใช้ ซึ่งกว่าจะดำเนินการซ่อมแซมทั้งหมดให้กลับมาเหมือนเดิมนั้น ใช้ระยะเวลาถึง 4 ปี โชคดีที่โรงไฟฟ้าวัดเลียบสามารถซ่อมแซมได้ก่อนบริษัทจากประเทศเดนมาร์กจะหมดอายุสัมปทาน
.
หลังจากสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 ประเทศไทยบูรณะฟื้นฟูและเจริญขึ้นในทุกด้านจนทำให้ไฟฟ้าไม่เพียงพอ ความต้องการใช้ไฟฟ้าเฉพาะกรุงเทพฯ อยู่ที่ราว 129 เมกะวัตต์ ทว่ากำลังการผลิตของโรงไฟฟ้าวัดเลียบและโรงไฟฟ้าสามเสนรวมกันอยู่ที่ราว 70 เมกะวัตต์เท่านั้น รัฐบาลจึงเร่งพัฒนาการผลิตไฟฟ้า จัดตั้งหน่วยงานที่รับผิดชอบด้านการผลิตและส่งไฟฟ้าให้แก่ประชาชนขึ้นมากมาย โดยในขณะจัดทำพระราชบัญญัติการไฟฟ้ายันฮีขึ้นอย่างเร่งด่วนจนค่ำมืด ไฟฟ้าได้ดับลง จึงต้องจุดเทียนเพื่อทำงานแข่งกับเวลาจนแล้วเสร็จ จึงได้เกิดการเรียกขาน พ.ร.บ. ฉบับนี้ว่าเป็น ‘พ.ร.บ. ใต้แสงเทียน’ 🕯
.
เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2512 ได้มีการควบรวม 3 หน่วยงานที่ดูแลด้านการผลิตไฟฟ้า เป็น การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ในปัจจุบัน⚡️ ได้แก่ 1.การไฟฟ้าตะวันออกเฉียงเหนือ (ดูแลเรื่องการผลิตไฟฟ้าให้แก่ประชาชนในพื้นที่ภาคอีสาน) 2.การลิกไนท์ (ผลิตไฟฟ้าจากเหมืองลิกไนต์และโรงไฟฟ้าที่จังหวัดกระบี่ ดูแลไฟฟ้าในภาคใต้) 3.การไฟฟ้ายันฮี (สร้างโรงไฟฟ้ายันฮี และโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่ ณ เขื่อนภูมิพล จังหวัดตาก ผลิตไฟฟ้าและส่งกระจายไปสู่พื้นที่ภาคกลางและภาคเหนือ)
.
โรงไฟฟ้ายันฮี หรือที่เรียกว่า โรงไฟฟ้าพระนครเหนือ ในปัจจุบัน นับว่าเป็นโรงไฟฟ้าพลังความร้อน (ใช้ไอน้ำในการเดินเครื่อง) ที่ขนาดใหญ่ที่สุดในขณะนั้น กำลังการผลิต 75 เมกะวัตต์ เทียบกับปัจจุบันที่เทคโนโลยีได้พัฒนามากยิ่งขึ้น โรงไฟฟ้าพระนครเหนือ พัฒนาเป็นโรงไฟฟ้าพลังความร้อนร่วม (เผาไหม้ครั้งเดียว เดินเครื่องได้ 2 เครื่องพร้อมกัน) กำลังการผลิตปัจจุบันรวม 1552.3 เมกะวัตต์ มากกว่าเดิมถึงยี่สิบเท่า และใช้ก๊าซธรรมชาติเป็นเชื้อเพลิง โดยกำลังการผลิตของ กฟผ. ในปัจจุบันเท่ากับ 15,424.83 เมกะวัตต์ คิดเป็น 33.83 % กำลังการผลิตจากผู้ผลิตไฟฟ้าเอกชนรายใหญ่และรายเล็ก รวม 24,450.44 เมกะวัตต์ คิดเป็น 53.62 % และกำลังผลิตจากภายนอกประเทศ 5,720.60 คิดเป็น 12.55%
.
พื้นที่ของโรงไฟฟ้าพระนครเหนือ อยู่ติดกับศูนย์การเรียนรู้ กฟผ. สำนักงานกลาง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี เป็นโรงไฟฟ้าที่ทันสมัย ใช้เชื้อเพลิงได้อย่างคุ้มค่าและดำเนินการด้านสิ่งแวดล้อมอย่างเต็มรูปแบบ เพื่อเกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชน โดยองค์ความรู้ด้านการผลิตไฟฟ้าของโรงไฟฟ้าพระนครเหนือ ได้นำมาจัดทำเป็นนิทรรศการ ณ ศูนย์การเรียนรู้ กฟผ. สำนักงานกลาง เพื่อให้เยาวชนและประชาชนได้เข้ามาสัมผัสถึงกระบวนการการผลิตไฟฟ้าที่คำนึงถึงสิ่งแวดล้อม🌿
.
กว่า 51 ปี ที่ กฟผ. มุ่งมั่นผลิตไฟฟ้า เพื่อความสุขของคนไทย ยึดมั่นในการดำเนินงานที่มีประโยชน์ของประชาชนเป็นที่ตั้ง เพื่อสร้างความมั่นคงด้านพลังงานให้กับประเทศ และมุ่งสู่การเป็นองค์การผลิตไฟฟ้าในระดับสากลต่อไป
.
.
อ้างอิงข้อมูลและรูปภาพจาก
ศูนย์การเรียนรู้ กฟผ. สำนักงานกลาง
www.egat.co.th
สูตรลับ Super K
หนังสือ เปิดบันทึก 50 เรื่อง(ไม่)ลับ
หนังสือ 50 ปี กฟผ.

Leave a Reply